خبر یزد

آخرين مطالب

بادگیر، هویتی غیرقابل سرقت فرهنگي

بادگیر، هویتی غیرقابل سرقت

  بزرگنمايي:

خبر یزد - یزد نخستین شهرخشت خام و دومین شهر تاریخی جهان است و با عنوان هایی از جمله شهر بادگیرها، «قنات، قنوت و قناعت»، دوچرخه ها، دارالعباده وحسینیه ایران شناخته می شود.

بافت تاریخی این شهر 750 هکتار مساحت دارد که 200 هکتار آن 18 تیرماه 1396 در سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) ثبت جهانی شد.
با توجه به غنای یزد از لحاظ بناهای فرهنگی و تاریخی، تاکنون علاوه بر بافت تاریخی، چهار اثر دیگر شامل باغ‌های دولت آباد یزد و پهلوان پور مهریز و قنات‌های زارچ و حسن آباد در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.
استان یزد با یک میلیون و 138 هزار نفر جمعیت در مرکز جغرافیایی ایران قرار دارد و دارای 2 هزار و 270 هکتار بافت تاریخی و 6 هزار و 500 اثر تاریخی و فرهنگی است که از این تعداد تاکنون، یک هزار و 850 اثر به ثبت ملی رسیده است.
قنات و بادگیر از جمله نمادهای شاخص هویتی و تاریخی مردمان سخت‌کوش یزد است که هنر، تخصص و نوع معماری خاص آنها چشم هر گردشگری را به خود جلب می‌کند، هرچند قنات در اعماق زمین حفر می‌شود اما زیبایی بادگیرهایی که چون برج‌های استوار قد علم کرده با مشاهده تصویری از بالای شهر یزد به زیبایی نمایان است.
یزد در منطقه‌ای گرم و بیابانی واقع شده و ساکنان این دیار از گذشته‌های دور برای در امان ماندن از گرمای هوا به فناوری و سازه‌ای منحصر به فرد به نام «بادگیر» دست یافتند و آنها را در خانه و اماکن عمومی بنا کردند.
بلندترین بادگیر جهان در باغ دولت آباد یزد و بلندترین بادگیر چهارگوش مساجد جهان اسلام در مسجد امیرالمومنین (ع) شهر زارچ از توابع شهرستان یزد قرار دارد.
بادگیرها ستون‌های مرتفع چند ضلعی هستند که بر فراز ساختمان قرار می‌گیرند و دریچه‌هایی برای ورود باد دارند؛ باد از دریچه‌ها وارد ستون می‌شود و به درون بنا هدایت و دما را کنترل می‌کند.
زیر بادگیر و در فضای درون خانه معمولاً حوض آب قرار می‌گیرد، باد در برخورد با آب حوض، خنک‌تر و فضای درون خانه مطبوع‌تر احساس می‌شود.
به گفته مدیرکل میراث فرهنگی یزد، 10 سال از تلاش برای ثبت جهانی بادگیرها با عنوان «ثبت فن‌آوری ساخت بادگیر» می‌گذرد اما باوجود ارسال پرونده به یونسکو، به دلیل مداخله و اعتراض نمایندگان کشورهای عربی به ویژه امارات متحده عربی تاکنون محقق نشده است.
اماراتی‌ها اخیراً با بهره گیری از «کریستیانو رونالدو» فوتبالیست مشهور پرتغالی تیزر تبلیغاتی ساخته و آن را به طور گسترده در رسانه‌ها و فضای مجازی منتشر کرده‌اند تا بلکه بتوانند به این شیوه بادگیر را به عنوان جزئی از فرهنگ و هویت کشور خود ارائه کنند.
اصالت تاریخی اثر یکی از اصول و ضوابط مهم تهیه پرونده برای ثبت آثار در فهرست میراث جهانی یونسکو است و بدون شک میراث فرهنگی و هویتی یک منطقه را نمی‌توان با پول تصاحب کرد یا به سرقت برد، اگر چنین شود فعالیت سازمان‌های معتبری چون یونسکو زیر سوال می‌رود.
تاکنون اظهار نظر و موضع رسمی از طرف مقام‌های یونسکو درباره اصالت فناوری ساخت بادگیر به عنوان یک اثر فرهنگی و تاریخی اعلام نشده و با توجه به محدودیت سهمیه برای ارسال پرونده ثبت اثر به یونسکو، باید دید مسئولان سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشورمان چه زمانی عزم خود را برای «ثبت فناوری ساخت بادگیر» جزم می‌کنند؟
ادعا و مداخله کشورها برای ثبت میراث اصیل ایرانی در حوزه‌های مختلف به نام خود به بادگیر ختم نمی‌شود و برای مثال، سال گذشته در حالی «چوگان» با تلاش همه جانبه مسئولان کشورمان به نام ایران در یونسکو ثبت شد که برخی کشورها از جمله جمهوری آذربایجان مدعی ثبت این رشته ورزشی به نام خود بودند.
*خبرنگار ایرنا مرکز یزد
7532/‏‬ 2047


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

لهجه، نشانه هویت و پیشینه فرهنگی هنرمندان است

برگزاری کارگاه تولید نمایشنامه بومی در یزد

100 میلیارد ریال صرف ساخت بوم‌گردی‌های مهریز شد

100 هزار پاکت مهر عاطفه‌ها در مدارس استان یزد توزیع می‌شود

برگزاری پنجمین نشست «والعصر» 25 شهریور در یزد

مهر عاطفه‌ها دهم مهرماه در مدارس یزد/4400 دانش‌آموز زیرپوشش امداد

خداحافظی فضای آموزشی یزد با مدارس خشتی و بخاری‌های نفتی

آیت الله سید محمد کاظم مدرسی تاکید کرد: حلقه های صالحین در ادارات باید گفتمان حول محور ولایت را شکل دهند

قصه‌های کوتاه بومی با همکاری مشاهیر فرهنگ یزد گردآوری می شود

«سحر خدایاری» در بازجویی‌ها به اشتباه خود اعتراف کرده بود

واکنش به تحویل نفتِ آدریان دریا به سوریه

«عاشقستان» از 27 شهریور روی صحنه می‌رود

«پیهو» در یزد دیده شد

احمد خاتمی : گرانی‌ها، هزینه‌ های انقلابی ماندن است

یزد میزبان جشنواره ملی فیلم «ساباط» است

314 اثر به جشنواره ملی فیلم کوتاه رضوی در یزد رسید

فیلم کوتاه ایران بدون رقیب است

نشست هماهنگی همایش روز ملی شعر و ادب فارسی برگزار شد

نیروی جدید به مدارس حمایتی یزد اضافه نمی‌شود

نامه سرگشاده علی مطهری به رئیسی درباره سحر و کارگران هفت‌ تپه

امام جمعه یزد: استکبار ستیزی محور اشعار مداحان اهل بیت (ع) باشد

کنایه روحانی به پناهیان : قابل اعتنا نیست

سعید مرتضوی درباره آزادی اش توضیحاتی داد

محرم یزد از نگاه یک گردشگر خارجی

ورودی بافت تاریخی یزد تغییر می‌کند/احیای اسامی اصیل کوچه‌های بافت

ترویج فرهنگ کتابخوانی به همراه غذای نذری

یک کتاب با هر غذای نذری در ابرکوه توزیع شد

فرخی را با دهان دوخته در اینجا زندانی کردند...

شام غریبان فرزندان امام حسین (ع) در استان یزد برگزار شد

آیین شام غریبان شهدای کربلا در یزد برگزار شد

نخل امیرچخماق لباس تازه‌ای به تن کرد

دارالعباده یزد در سوگ عاشورای حسینی نشست

حضور چهره‌ های سیاسی در مراسم عزدارای بیت رهبری

14 آیین عاشورایی یزد در نوبت ثبت ملی

آلمانی‌ها و هلندی‌ها بیشترین تماشاگران عزاداری یزدی‌ها / حضور 200 گردشگر خارجی تاکنون در مراسم‌های محرم یزد

شهردار شاهدیه: گزارشی از تخریب ساختمان در محرم نداشتیم

حذف بدون استثنای تمام سازه‌های نامتعارف بافت تاریخی یزد

بهره برداری از اقامتگاه بومگردی فرافر سریزد تا یک ماه آینده

انتشار دایره‌المعارف امام‌زادگان و بقاع متبرکه کشور در آینده‌ای نزدیک

ابریشم‏‌کشی هنری آمیخته با دستان دانش‏‌آموزان تفتی

نذورات 200 میلیارد تومانی یزدی‌‏ها در دهه اول محرم

نخل‎برداری؛ آیینی دیرینه در سوگواری مردم مهریز

تقدیر دبیرخانه حسینیه ایران از حضور مردم در گردهمایی عاشوراییان

کرباسچی : خاتمی نقش رهبری ندارد

ریالی از بودجه دولتی برای برگزاری اجلاس پیرغلامان حسینی هزینه نشد

اجتماع بزرگ عاشوراییان یزد برگزار شد

حضور مقتدی صدر در مراسم عزاداریِ قم

امام حسین(ع) الگوی آزادگی ماورای دین اسلام است

جزئیات آغاز گام سوم کاهش تعهدات برجام

16000 رقبه وقفی یزد متعلق به سیدالشهداء است